روستای تنگراه طبیعت زیبای شرق استان گلستان

روستای تنگراه طبیعت زیبای شرق استان گلستان

روستای تنگراه:

 روستای زیبای تنگراه در ابتدای ورودی استان گلستان از محور شرق واقع شده و به بیان دیگر دروازه ورود و خروج به استان به شمار می آید ، که با نقطه تلاقی سه استان گلستان ،خراسان شمالی وسمنان می باشد

موقعیت جغرافیایی روستای تنگراه :

 روستای تنگراه از توابع دهستان قراولان ، بخش گالیکش می باشد. این روستا در حدود 30 کیلو متر ی شرق شهر گالیکش و در مسیر جاده خراسان  - گلستان  واقع شده است

این روستا از سمت شرق به جنگل گلستان ازسمت شمال به رشته کوه بیلی و کوه های خواجه صالح ، از غرب به  روستای ترجنلی و از جنوب به رودخانه دوغ و کوه چغانلی،قوشبان و جمشید آباد محدود شده است .

این روستا در یک تنگه ای که دو طرف آن موانع طبیعی و دارای یک منظره زیبا شکل گرفته که در شمال رشته کوه قره کسمور و در جنوب روستا رود دوغ و رشته کوه کوسون وجود دارد و رودخانه دوغ که نام دیگر آن رود مادر سو می باشد از ارتفاعات کوه قزل گلده ( استان خراسان  شمالی ) سرچشمه می گیرد.

وضعیت اقتصادی روستای تنگراه :

در این روستا با وجود منابع غنی آبهای زیر زمینی و خاک مناسب و قابلیت نسبتا ٌ خوب مراتع کوهستانی و دشتی این فعالیت عمده ساکنین معطوف به بخشهای کشاورزی و دامپروری می باشد. این فعالیتها عمده معیشت خانوارها و زمینه اشتغال مردان خانواده را تشکیل می دهد. صنایع دستی و روستایی نیز با گسترش در میان روستائیان در سطح محدودی به اقتصاد خانواده کمک نموده و زمینه ای مناسب را برای اشتغال زنان روستایی فراهم می نماید.

 از محصولات عمده این روستامی توان به گندم – برنج – پنبه و ...  نام برد ودامداری هم به دلایل مختلف نقش کمتری دارد

موقعیت کشاورزی و منابع طبیعی روستای تنگراه :

اراضی کشاورزی روستا در جهات مختلف با کاربری های متفاوت به لحاظ وضعیت پستی و بلندی های زمین گونه های نباتی گسترش یافته است، و به صورت چند کشتی عمل می نماید .

 در جنوب روستا بدلیل وجود رودخانه دوغ و نیاز کشاورزی به منابع آبی از لحاظ آبیاری تقریبا ٌ مزارع این قسمت مشکل کم آبی به چشم نمی خورد. و زمینهای این قسمت زیر کشت محصولاتی چون گندم ، برنج و ... قرار می گیرند .

در قسمت شمالی این روستا بدلیل کوهستانی بودن غیر قا بل کشت است، و از این بابت روستائیان به کشت درخت و درختچه مبادرت ورزیده اند.

 در قسمت غرب این روستا به همت سازمان جهاد کشاورزی و با همکاری روستائیان قسمتی از اراضی زیر کشت زیتون رفته است.

رودخانه دوغ :

 مهمترین رودخانه روستای تنگراه،رودخانه دوغ است.سرچشمه اصلی این رودخانه از آب دره های مشرف به این رودخانه واقع در پارک ملی گلستان شروع می گردد.

 چشمه هایی از قبیل تنگه گل ، افرالی ، خان دوشان ، لوه و تنگراه که همگی دارای آب شیرین دائمی هستند ، به این رودخانه منتهی می شوند.این رودخانه پس از طی مسافتی به موازات جاده بین المللی پس از پل 14 متری ( پل بین روستای آق قمیش و دارآباد ) با قطع جاده جهت آن به سمت شمال غربی تغیر یافته و وارد شهرستان کلاله می گردد.

در حوزه رودخانه دوغ ، چشمه های گلستان واقع در جنگل گلستان ، چشمه های لال و اشکان روستای بش اویلی ونعلین و ناتلودار واقع در جنگل لوه و در حوزه رودخانه قلی تپه چشمه های جنوب قلی تپه و روستای تاشته قابل ذکر است.

آب و هوای روستا:

 آب و هوای این بخش با توجه به ناهمورایها به دو نوع تقسیم می شود در ارتفاعات به علت کوهستانی بودن ، آب و هوای معتدل کوهستانی است ، و در نواحی کم ارتفاع و جلگه ای به آب و هوای معتدل و نیمه مرطوب تبدیل می شود.

 جاذبه های روستای تنگراه :

الف) جاذبه های تاریخی :

آثار تاریخی ؛ فرهنگی شامل قلعه ، غار ، تپه ، گورستان و محوطه های باز متعلق به دوران پیش از تاریخ تا سده های میانی اسلام را شناسایی کند.

1-  تپه قلعه تخت سلیمان

2- غار میس غایه

3- محوطه باستانی دره قبرستان

4- محوطه باستانی تخت کردها

5- محوطه باستانی خدای قلی

6- تپه تخته گل

ب) جاذبه های صنایع دستی :

 مهمترین صنایع دستی در این روستا عبارتند از : نوغانداری وابریشم بافی ،نمد مالی ، وبافت قالی وقالیچه.

ابریشم بافی :

در بین صنایع دستی روستای تنگراه،ابریشم بافی جایگاه ویژه ای به خود اختصاص داده است. ودرمیان روستائیان این منطقه زنان روستایی به کار نوغانداری وابریشم بافی می پردازند.انواع دست بافته های سنتی ابریشمی عبارتند از : انواع شال وروسری – انواع چادرشب – انواع دستمال – انواع روسری – انواع نوار …

نمدمالی :

 بدلیل داشتن شرایط آب وهوایی واقلیمی مناسب دراین شهرستان ووجود مراتع وچراگاهها، دامپروری وپرورش گوسفند بسیارمورد توجه است، وبه همین سبب شرایط پرداختن به نمدمالی مهیا می باشد. از این رو در روستا تنگراه نمدمالی رواج دارد. وزنان نمدمال بیشتر در فصل بهار وتابستان بعد از چیدن پشم گوسفندان، به نمدمالی می پردازند.

ج)جاذبه های طبیعی و گردشگری :

    در شرح زیر به معرفی مهمترین جاذبه های طبیعی روستای تنگراه اشاره می شود.

1) پارک ملی گلستان :

 بهشت زمینی وسرسبز طبیعت ایران یعنی بوستان گلستان در منطقه کوهستانی و در منتهی الیه شرق جنگلهای شمال کشور و در بخش گالیکش و روستای تنگراه ودرفاصله 45 کیلومتری شرق مینودشت و 150کیلومتری شرق گرگان و 115کیلومتری غرب بجنورد و در مسیر جاده بین المللی تهران – مشهد واقع شده است.

2)آبشار گلستان :

  آبشار گلستان در پارک ملی گلستان و در کنار جاده بین المللی و 5 کیلومتری شرق تنگه گل 15 کیلو متری روستای تنگراه واقع شده است.. ارتفاع آبشار حدود 5/19 متر و دارای آب همیشگی است

     

3)آبشار آق سو :

آبشار آق سو به فاصله 17 کیلو متری روستای تنگراه و در انتهای شرق پارک ملی گلستان واقع است .

کوهها و ارتفاعات در محدوده پارک ملی گلستان :

4) کوه های آله باغ :

 این کوه ها در جنوب غربی پارک قرار داشته و از بلندترین ارتفاعات پارک ملی گلستان به شمار می روند.

5)بیلی کوه :

 این کوه با ارتفاع 1299 متر در محدوده گالیکش ، دهستان قراولان و در 41 کیلومتری شمال شرقی مرکز شهرستان مینودشت واقع شده است .

6) کوه های گلستان وایشی :

 این ارتفاعات نیز در قسمت غربی پارک و مشرف بر شاهراه آسیایی قرار دارد . قسمت هایی از این ارتفاعات صخره ای بوده و اکثر آنها پوشیده از جنگل است .

7)   ارتفاعات فرغون – زاو – داش خرمن :

     این ارتفاعات واقع در شمال غربی پارک ، بوسیله دره های متعدد از هم جدا می شوند . در ناحیه فرغون و زاو صخره های متعددی در این ارتفاعات به چشم می خورد . بلندترین ارتفاع در این کوه ها تا 1550 متر از سطح دریا است .

8)ارتفاعات کندسکوه و دشت شاد :

     این ارتفاعات جنگلی در منتهی الیه جنوب غربی پارک قرار دارد .

9)ارتفاعات آلمه :

  این ارتفاعات در جنوب شرقی پارک واقع شده است ، و شامل کوه های دو طرفه دره آلمه است ، که در سمت غربی به تخت آلمه که بلندتر از ارتفاعات شرقی می باشد ، متصل است .

10)ارتفاعات قردره و درگرمانلی :

  این ارتفاعات در شرق پارک و غرب گردنه یاغتیکان و تقریبا به موازات ارتفاعات آلمه از شرق به غرب امتداد دارد ، و دارای پوشش اورس است .

11)ارتفاعات قره قاشلی و قورتو :

 این ارتفاعات در شمال پارک و جنوب جاده سولگرد به لهندرود قرارگرفته و دارای درخت های پراکنده اورس است .

12)ارتفاعات دیورکجی و سوفی قورچی :

این ارتفاعات تقریبا در مراکز پارک قرار گرفته و یکی از نواحی گذرگاهی پارک ملی گلستان است ، که درختان اورس و سایر درختان و درختچه های جوامع گذرگاهی مانند زرشک ، سیاه تلو و ولیک در گستره ی مراتع آن پراکنده دارد .

13)دره ها :

 پارک ملی گلستان دارای دره های متعددی است ، که ذکر تمامی آنها مقدور نیست ، و تنها به ذکر چند دره مشهور آن بسنده می شود :

14)دره آلما :

  مشهور ترین دره پارک است ، که از منتهی الیه شمال دشت میرزابایلو شروع و به چشمه آلمه ختم می گردد . این دره پوشیده از درختچههایی مانند : سیاه تلو ، زرشک ، کیکوم ، پالاخور و ولیک است. دره آلمه یکی از بهترین زیستگاه های قوچ و میش اوریال در کشور است .

15)دره آق سو :

     این دره در جنوب پارک و درست در مرز استان های خراسان و گلستان قرار گرفته و دو طرف آن پوشیده از جنگل است

16)دره آبشار :

     این دره  در پنج کیلو متری شرق تنگه گل در کنار شاهراه آسیایی واقع و در دره جنگلی کوچکی است ، که انتهای آن آبشار بلند و زیبایی قرار دارد .

17)دره سوارباغی :

     دره ای صخره ای و جنگلی است ، که از پشت ساختمان های تنگه گل شروع می شود ، و رو به شمال تا تخت سوار باغی ادامه دارد ، و یکی از زیستگاه های مرال ، کل ، بز ، گراز ، خرس و پلنگ در پارک ملی گلستان است.

18)دره آل دالی :

     امتداد این دره نیز تقریباً از شمال به جنوب بوده و مدخل آن پوشیده از جنگل است ، در این دره چشمه های متعددی تشکیل آب دائمی داده و به رودخانه دوغ می ریزند .

19)دره آدینه سد :

     از جمله دره های جنگلی شمال شاهراه آسیایی است ، که شمال آن ارتفاعات صخره ای دارد .

20)دره آدم چاغران :

  این دره دو شعبه دارد ، که در محل بوزاغان واقع در کنار شاهراه آسیایی به هم می پیوندند، یکی از شعب شمالی ؛ جنوبی است

21)دره جمشید آباد:

 این دره که جهت تقریبی آن شمال به جنوب است ، در غرب پارک واقع شده و ازجنگل های ناحیه خزری با درختان تنومند پوشیده شده و از زیستگاه های بسیار مهم مرال ، توکا و گراز است.

22)دره قرقان :

 این دره در منتهی الیه شمال غربی پارک واقع شده و یکی از زیبا ترین دره های پارک ملی گلستان به شمار می رود

23)دره قرنکی جنگل :

در شمال شاهراه آسیایی و در آخرین حد جنگلهای پهن برگ بعد از پیچ سلیمان کشته واقع شده و منتهی الیه شمالی آن پس از انحراف به سمت شرق به تخت آلمه ختم می شود ، این دره تقریباً یکی از سرچشمه های اصلی رودخانه دوغ است .

24)دره قز قلعه :

  این دره در جنوب پارک واقع شده و پوشیده از جنگلهای ناحیه خزری است ، وزیستگاه های قوچ و میش ، کل ، بز ، مرال و خرس به شمار می رود .

25)دره آله باغ :

     این دره نیز از دره های جنوبی پارک است ، و آب جاری آن به سمت خارج پارک جریان دارد .

26)دره شاه تیغ :

 این دره در جنوب شاهراه آسیایی واقع شده و دارای آب جاری است ، که آب آن به رودخانه دوغ می ریزد .

27)دره دگر مانلی و قره گون اول (آفتاب گیر پیر):      

 یکی ازدره های وسیع شرق پارک است ، که در آن آب جریان داشته و پوشش های متراکمی از گونه افرا در آن دیده می شود .

28)دره کرکاولی :

 این دره نیز در نزدیکی آلمه واقع شده و دارای آب است ، و امتداد آن شرقی ؛ غربی است. دره کرکولی در ناحیه گذر گاهی جنگل به مرتفع تشکیل شده است .

29)دره خشک :

 جهت آن غربی ؛ شرقی و دارای جنگل های باز اورس و پوششی از بوته های استپی است . این دره نقاط صخره ای دارد ، و زیستگاه کل ، بز ، قوچ و میش است .

30)دره نکار بندی :

 این دره نیز غربی – شرقی بوده و اکو سیستم آن مانند دره خشک است . این دره و دره های دگر مانلی و دره خشک هر سه به قله دیورکجی ختم می شوند .

موزه حیات وحش پارک ملی گلستان :

این موزه در منتهی الیه شرقی محدوده پارک ملی گلستان قرار دارد ، و مجموعه ای غنی و متنوع از جوامع گیاهی و جانوری می باشد. و گیاهان و حیوانات وحشی و منحصر به فرد در آن قرار دارد. در این موقعیت خاص جغرافیایی و جاذبه های توریستی و تفرجگاهی و چشم اندازها و مناطق طبیعی متنوع اطراف ( پارک ملی گلستان ) اهمیت فوق العاده ای دارند.

موزه گلشن - پارک ملی گلستان کیلومتر 1 روستای تنگراه

موفق وپیروز باشید

محمدرضا افراز-مزرعه کتول

/ 0 نظر / 507 بازدید